Συνδεθείτε μαζί μας

Χορεύοντας με το σώμα! Χορεύοντας με τη ψυχή!

«Η ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ ΤΗΣ ΧΟΡΟ-ΚΙΝΗΣΗΣ ΣΤΟ ΣΧΟΛΕΙΟ!»

 

Ο Χορός, από τα ιστορικά χρόνια, αποτελούσε και συνεχίζει να αποτελεί μέχρι και σήμερα μία εναλλακτική μορφή έκφρασης του σώματος, του νου, και της ψυχής. Το όργανο που χρησιμοποιεί ο χορός είναι το ανθρώπινο σώμα.

 

«Ο Χορός είναι τελετή, είναι συμμετοχή και όχι θέαμα.»

Ο Χορός υπήρξε ένα μέσο έκφρασης τόσο για τις εκδηλώσεις πίστης ως προς την θρησκεία και τον έρωτα, όσο και για τις προετοιμασίες ενός πολέμου, ενός γάμου, μιας γιορτής.

Ο Χορός αποτελούσε ένα όργανο πλήρης συνειδητότητας του μέσου ανθρώπου που έφερε μαζί, μέσα στην καθημερινή ζωή του.

  • Χόρευε για τη φύση! Για το θεριμό, για τη σπορά. 
  • Χόρευε για καλύψει τις σωματικές ή τις ψυχικές αδυναμίες του.
  • Χόρευε για ν’ ανακτήσει τις δυνάμεις του και να πολεμήσει με ό,τι του φαινόταν μέχρι τότε αδύνατο.

Στην αρχαία Σπάρτη τον χρησιμοποιούσαν κυρίως σαν «προγύμνασμα του πολέμου». Τα αγόρια, που θα εκπαιδεύονταν ως στρατιώτες στη Σπάρτη και στην Αθήνα, είχαν σα βοήθημα τους πολεμικούς χορούς. Μέσα από τη συγκεκκριμμένη διαδικασία εκγύμνασης, ήταν σε θέση να αφομιώσουν καλύτερα μία σειρά κινήσεων-μάχης και στη συνέχεια να τις εκτελέσουν.  

Στην κλασική Ελλάδα ο 5ος αιώνας π.Χ. θεωρείται ως ο «αιώνας ορόσημο» για την παγκόσμια εξέλιξη της εκπαίδευσης και της διαπαιδαγώγησης των λαών.

Η λέξη εκπάιδευση ήταν συνυφασμένη με την «εκπαίδευση του χαρακτήρα», την «αρμονική ανάπτυξη του σώματος, του νου και της φαντασίας». 

Σημαντικό ρόλο σε αυτόν τον σκοπό της εξέλιξης κατέχουν οι δάσκαλοι

Οι δάσκαλοι είναι αυτοί που αμέσως μετά τους γονείς και τις τροφούς αναλαμβάνουν να μεταφέρουν την φροντίδα και τη γνώση τους στα παιδιά.

Με έναν εξιδικευμένο εκπαιδευτικό τρόπο φροντίζουν να διδάξουν τις βασικές αρχές της γραφής, της ανάγνωσης, της αριθμητικής, της μουσικής και της γυμναστικής. «Σκοπός της αγωγής είναι η ελεύθερη ανάπτυξη της ανθρώπινης προσωπικότητας, η αρμονική και τέλεια ανάπτυξη σώματος και πνεύματος.» 

Ο Πλάτωνας τονίζει ότι: «Στην Αθήνα, οι άνθρωποι με φροντίδα και επιμέλεια διδάσκουν και νουθετούν τα παιδιά.»

Η συγκεκριμμένη εικόνα του δασκάλου διαδίδεται και στην υπόλοιπη Ελλάδα και παραμένει μέχρι και σήμερα «η αγωγή ως θεία επιταγή και χρέος προς την πολιτεία». Όπως διευρύνεται η ικανότητα και η προσφορά του δασκάλου, διευρύνεται η μέθοδος και η εξέλιξη της εκπαίδευσης.  Κατά καιρούς προστίθενται νέα μαθήματα, νέες δραστηριότητες με σκοπό να καλύψουν με περισσότερη γνώση τις ανάγκες της κάθε εποχής. Τα τελευταία χρόνια έχει δοθεί ιδιαίτερη έμφαση στην εκπαίδευση εκγύμνασης των νέων.

Το μάθημα γυμναστικής, πέρα από τη μάθηση της φυσικής αγωγής, των αθλημάτων, και των παραδοσιακών ελληνικών χορών, εμπλουτίζεται πια και με τα μαθήματα της Χορό-Κίνησης.  Η ώρα της γυμναστικής αποκτά περισσότερες συνιστώσες γύρω από τη μουσική, τον ρυθμό, την σωματική και ψυχική έκφραση. Τα νέα ήθη και έθιμα απαιτούν τα παιδιά να εκπαιδεύονται μέσα από διάφορους και εναλλακτικούς τρόπους δημιουργικής έκφρασης και εκγύμνασης. 

Όλα τα τμήματα της σχολικής εκπαίδευσης φέρουν ως κοινό στόχο την απόλυτη ισορροπία ανάμεσα στη σωματική και ψυχική υγεία.  Για να έρθει ο Χορός, επίσης από τα πανάρχαια χρόνια, και να συμπληρώσει τη συνειδητότητα, το νόημα της ζωής μέσα από το κύριο όργανο του, το σώμα

Από την Ομηρική εποχή, η Ελληνική «Όρχηση» ή αλλιώς ο Ελληνικός «Χορός» περιγράφεται από δύο καίρια στοιχεία:

  • τις « Φοραί », (κινήσεις)
  • τα « Σχήματα », (χειρονομίες)

 

Ο Χορός αποτελούσε και αποτελεί μέχρι σήμερα μία εναλλακτική μορφή έκφρασης του σώματος, του νου, και της ψυχής.

Από την αρχαία τραγωδία με το χορευτικό μέρος της μέχρι τον χορό εορτασμού ή παραστάσεως, οι αυθόρμητες ή προκαθορισμένες κινήσεις του σώματος, συνήθως με τη συνοδεία της μουσικής, προσπαθούν να παρουσιάσουν μία σειρά από εικόνες έκφρασης της ψυχής των χορευτών και να τις επικοινωνήσουν μέσα από διαδοχικές χορευτικές κινήσεις των σωμάτων τους.

Αναρωτιέται κανείς για ποιο λόγο, λαοί από κάθε άκρη της γης, με διαφορετικό πολιτισμό και γλώσσα, επιλέγουν το Χορό ως κύρια μορφή έκφρασης σε διάφορες κατά καιρούς εκδηλώσεις τους, λ.χ. στα σχολεία, στα θέατρα.

Άραγε ποιά ανάγκη είναι αυτή που τους οδηγεί να κινηθούν μουσικά και χορευτικά τόσο σε ατομικό όσο και σε ομαδικό επίπεδο;

  • Μήπως είναι η ανάγκη της ελεύθερης έκφρασης;
  • Η ανάγκη της εναλλακτικής έκφρασης των λέξεων, των συναισθημάτων;
  • Η ανάγκη της δημιουργικότητας-της συνδημοιυργικότητας μέσα από δρόμους της φαντασίας; 
  • Η ανάγκη της αποδοχής;
  • Ή τελικά είναι η ανάγκη μιας ευχάριστης σωματικής άσκησης-εκτόνωσης; 
  • Η ανάγκη της τέχνης και της συνέχειας των ηθών και των εθίμων της εκάστοτε παράδοσης; 

Όποια και να είναι η απάντηση, το μόνο σίγουρο είναι ότι όλες οι ανάγκες θα συμφωνήσουν: με την ανάγκη της επικοινωνίας, η οποία είτε καθορίζεται μέσα από τη σωματική άσκηση, συνοδευόμενη με μουσική υπόκρουση, είτε εκδηλώνεται μέσα από τη ψυχική έκφραση, συνοδευόμενη από ρυθμικές-παλμικές κινήσεις του σώματος. Δεν είναι τυχαίο άλλωστε ότι στα σχολεία επικρατούσε ο Χορός από τα ιστορικά χρόνια.

 

Μέσα από τη διαδικασία της Χορό-Kίνησης το σώμα, ο νους και η ψυχή, μπορούν και μαθαίνουν να ασκούνται, να δυναμώνουν και συνεπώς να θεραπεύονται. 

Η συνεχής εναλλαγή γυμναστικής και χορού όταν εντάσσεται μέσα στη σχολική εκπαίδευση συντελεί στην καλύτερη διατήρηση της σωματικής και ψυχικής υγείας των μαθητών, άρα και στην καλύτερη επίδοση αυτών στα μαθήματα τους. Όσο πιο συχνή είναι η επαφή του μαθητή με το σώμα και την ψυχή του μέσα από τη χορευτική προσέγγιση τόσο πιο ποικιλόμορφη γίνεται η σωματική και η ψυχική έκφραση του. Έτσι ώστε η κάθε αθλητική, συχρονισμένη ή μουσική άσκηση να αποκτά περισσότερο ρυθμό, περισσότερο ενδιαφέρον! Χαρίζοντας έτσι περισσότερο χρώμα στη ζωή του!

 

Μέσα από το Χορό, την Κίνηση, την Άσκηση, την Έκφραση, έχει τη δυνατότητα να παρατηρεί καλύτερα το σώμα του, να παρατηρεί καλύτερα τον εαυτό του!

Όσο αυξάνονται οι ώρες τις Εκγύμνασης και του Χορού, αρχίζει να προσέχει καλύτερα το σώμα του, αρχίζει να αγαπάει περισσότερο τον εαυτό του!

Όταν χορεύει και παράλληλα γυμνάζει το κάθε μέρος του σώματος του, έχει τη δυνατότητα να βρίσκεται στην ευχάριστη θέση να στέκεται καταρχάς δίπλα στον εαυτό μου και ύστερα να μοιράζεται αυτές τις ευεργετικές ιδιότητες με τους συγχορευτές του, τους συναθλητές του, τους συμμαθητές του, τους δασκάλους του, τους ανθρώπους γύρω του. 

 

Πώς μπορεί ένας μαθητής να ξεκινήσει να χορεύει, να ξεκινήσει να γυμνάζεται!

Πώς μπορεί να μοιράζεται μαζί με τους συμμαθητές του, φίλους του, καθηγητές του, τον Χορό, την Κίνηση, την Χορό-Κίνηση

 

Επιλέγει την αγαπημένη του μουσική!

Όποια κι αν είναι αυτή, από το θρόισμα των φύλλων μέχρι το μουσικό κομμάτι του αγαπημένου συγκροτήματος του!

σ.σ. αν διαθέτει καλή μνήμη, μπορεί να φέρει με το νου του αγαπημένα μουσικά ακούσματα, του παρελθόντος ή του παρόντος, μέσα σε ανύποπτο χρόνο, όπου κι αν βρίσκεται, ότι κι αν κάνει.

 

Βρίσκεται ήδη σε χαλαρή διάθεση μέσα στο Σχολείο του!

Η αναπνοή του γίνεται όλο και πιο αργή, πιο χαλαρή, πιο ήρεμη. Επίσης γνωρίζει ότι η αναπνοή συνδέεται με όλα τα ζωτικά όργανα και του μύες, που σημαίνει ότι στο σημείο αυτό που βρίσκεται, έχει ήδη καταφέρει να χαλαρώσει ένα μεγάλο μέρος του σώματος του. Στη συνέχεια χαλαρώνει το μυαλό του και αφήνεται στις ζωντανές εικόνες των χορευτικών κινήσεων του σώματος του, στα χρωματιστά συναισθημάτα της ψυχής του! Με αυτόν τον τρόπο καταφέρνει να διατηρεί σε ισορροπία τις πνευματικές με τις σωματικές δραστηριότητες του.  Για να ακολουθήσει στη συνέχεια το συναίσθημα της ηρεμίας που τον βοηθήσει να συγκεντρωθεί-αφοσιωθεί καλύτερα στο κάθετι που πράττει την κάθε φορά. Αυτό έχει σαν αποτέλεσμα, να επιλέγει να εκφράζεται πιο ξεκάθαρα, πιο διεισδυτικά σε ότι ακολουθεί και πρεσβεύει τη συγκεκριμμένη χρονική στιγμή.  Μέσα από αυτήν την κοινωνική ηρεμία αρχίζει να εμπνέει περισσότερη κοινωνική επιβεβαίωση τόσο από τους καθηγητές όσο και από τους συμμαθητές του, γεγονός που συμβάλλει στην πιο ομαλή ανάπτυξη της προσωπικότητάς του.

 

Χορεύει το δικό του χορό και τον μοιράζεται με τους συμμαθητές του!

Όποιο και να είναι το είδος, το στυλ ή τα βήματα, του επιλεγμένου χορού, φροντίζει να χορεύει το δικό του χορό. Υπάρχουν στιγμές που πιάνεται με τον εαυτό του και τον παρασύρει στο δικό του ρυθμό, και άλλες στιγμές που πιάνεται με τα άτομα της τάξης του και παρασύρεται στο δικό τους ρυθμό. Η επιλογή είναι δική του! αρκεί να χορεύει με όλην την δύναμη της ψυχής του και να είναι παρών σε κάθε βήμα, σε κάθε κίνηση που εκτελεί. Χορεύει, ταξιδεύοντας στα όνειρα που χτίζει σε κάθε μάθημα. 

Την ώρα αυτή,

  • Xαλαρώνει χορεύοντας!
  • Δημιουργεί χορεύοντας!
  • Μιλάει χορεύοντας!

Τη συγκεκριμμένη δραστηριότητα χορού και γυμναστικής μπορεί να την επαναλάβει σε κάποιο διάλειμμα, στα κενά μεταξύ μαθημάτων ή στην ώρα γυμναστικής υπό την καθοδήγηση του δασκάλου του ή και μαζι με τους φίλους του εντός ή εκτός σχολείου! Ο χορός απότελει πια μία από τις πρωταρχκές ανάγκες της ζωής!  Εμπλουτίζει τη ζωή του με τη συνήθεια του Χορού!

 

Χορεύοντας, γυμνάζει το σώμα του!

Χωρίς να το καταλάβει έχει περάσει σχεδόν μία ώρα και έχει γυμνάσει σχεδόν όλους του μύες του σώματος του! 

  • Έχε αυξήσει τους καρδιακούς παλμούς του! 
  • Έχε αποκτήσει μεγαλύτερη έκταση στην αναπνοή του!
  • Έχει μάθει πλέον να αναπνέει και να βηματίζει παράλληλα: αναπνοή με βήμα, βήμα με αναπνοή! 

Με τη σταθερή ενασχόληση του με το χορό καλύπτει όλο και καλύτερα τις ανάγκες του σώματος του έτσι ώστε να μπορεί να του προσφέρει την κατάλληλη άσκηση, στην κατάλληλη χορευτική στιγμή! 

 

Χορεύοντας, γυμνάζει το νου του!

Χωρίς να το καταλάβει έχει περάσει σχεδόν μία ώρα και έχει πλημμυριστεί είτε από ανάμεικτα συναισθήματα, είτε από ένα και μόνο συναίσθημα! Χορογραφεί πάνω στα συναισθήματα του,  βλέπει τον εαυτό του, τον ακούει, τον παρατηρεί! Μέσα από τις μουσικές νότες αρχίζεί να καλλιεργεί τον αυτοέλγχο του, την αυτοεκτίμηση του! Έχει αποκτήσει περισσότερη ενέργεια και όρεξη για περισσότερη εκμάθηση! Έχει ανακτήσει την αυτοσυγκέντρωση του και μπορεί να παρακολουθήσω καλύτερα τις παραδόσεις των μαθημάτων κατά τη διάρκεια της σχολικής ώρας

 

Χορεύοντας, επικοινωνεί καλύτερα με τους καθηγητές και τους μαθητές του σχολείου!

Επιλέγει αν θα μοιραστεί αυτό που αισθάνεται μέσα στην τάξη του. Κατά τη διάρκεια του Χορού και της Άσκησης ή κατά την ολοκλήρωση τους, μαθαίνει να επικοινωνεί και με τους υπόλοιπους συμμετέχοντες, και τον δάσκαλο του. Η εμπιστοσύνη που νιώθει για το περιβάλλον του είναι και αυτή που τον ωθεί να μοιραστεί μαζί τους τις εντυπώσεις του, τις απορίες του. Η επικοινωνία γίνεται πιο δημιουργική και:

  • Μαθαίνει να επικοινωνεί μέσα στο Σχολείο του! 
  • Μαθαίνει να επικοινωνεί με τον εαυτό του!

Είναι σε θέση να αξιολογεί καλύτερα την κάθε προσπάθεια που χρειάστηκε για να εκπληρωθεί η κάθε κίνηση! Γι’ αυτόν το λόγο, επιβραβεύεται για αυτήν την προσπάθεια μέσα από τους καθηγητές και συμμαθητές του και ο ίδιος με τη σειρά του επιβραβεύει την ομάδα του, επιβραβεύει τον εαυτό του!

 

Το Καλύτερο Κομμάτι το κρατάει γα το τέλος!

Αυτή τη μία ώρα που την πέρασε είτε χορεύοντας, είτε γυμνάζοντας, αποφασίζει αν του άρεσε τελικά ο συγκεκριμμένος τρόπος έκφρασης, αν ναι, τότε φροντίζει και δίνει μια υπόσχεση στον εαυτό του, ότι θα συνεχίζω να παρακολουθώ και τα επόμενα μελλοντικά μαθήματα με τον ίδιο ζήλο και ενθουσιασμό. Σε περίπτωση που αισθάνεται διαφορετικά, δηλαδή να νιώθει ότι πέρασε ιδιαίτερα ευχάριστα (μαζί με τους συμμαθητές και τον δάσκαλο του), αλλά τελικά να μην τον εκφράζει και τόσο πολύ η συγκεκριμμένη ώρα του μαθήματος, θα μπορούσε να το συζητήσει με τον δάσκαλο του και από κοινού να βρούνε μια ικανοποιητική λύση. Τις καλύτερες στιγμές που αποκομίζει ο κάθε μαθητής μέσα από τα μαθήματα Χορού και Άσκησης αλλά και γενικότερα μέσα από τη συνολική διαδρομή του στο Σχολείο συνεχίζει να τις φέρει σε κάθε αναζήτηση του τόσο στο εκπαιδευτικό όσο και στο προσωπικό επίπεδο! Σε ό,τι κι αν επιλέξει, η Εκπαίδευση στο Σχολείο του έχει καλλιεργήσει ένα σημαντικό αυσκοπό, να καταφέρει να εντάξει στη ζωή του τη συνήθεια: της καθημερινής επαφής με το σώμα του, τη σκέψη του, τη φαντασία του, τη θέληση του. Μαθαίνει καθημερινά και σταδιακά να εξελίσσεται, να διατηρεί τη σωματική και ψυχική υγεία του, μέσα από ευχάριστες μορφές άσκησηςχορού και επικοινωνίας!

 

Πώς ο δάσκαλος μπορεί να βοηθήσει τον μαθητή του να αποφασίσει να ξεκινήσει το Χορό και τη Γυμναστική! 

  • Ας Εστιάζει, σε καθημερινή βάση, στην αρμονική ανάπτυξη του σώματος και του πνεύματος του κάθε μαθητή. Μερικές ολιγόλεπτες ασκήσεις αναπνοών και διατάσεων θα μπορούσαν να εκτελούνται μέσα στις τάξεις, στην αρχή και λίγο πριν το τέλος των μαθήματων. Η περισσότερη λήψη οξυγόνου ωφελεί την καλύτερη κυκλοφορία του αίματος άρα και στην καλύτερη ενεργοποίηση του σώματος. Ειδικά όταν οι συγκεκριμμένες ασκήσεις γίνονται ταυτόχρονα απ’όλα τα μέλη της τάξης, τότε έχουν ήδη αρχίσει να συντονίζονται καλύτερα σαν ομάδα. Αυτό έχει ως απότελεσμα να μπορούν να συγκεντρωθούν και να επικοινωνήσουν καλύτερα καθ’όλη τη διάρκεια της παράδοσης του εκάστοτε μαθήματος. 
  • Ας Προσθέσει περισσότερες ώρες-διαλείμματα σωματικής άσκησης, έκφρασης και εκτόνωσης.  Σύμφωνα με επιστημονικές μελέτες  έχει αποδειχθεί πως η συνεχής ενασχόληση με τον αθλητισμό, την κίνηση και τον χορό, προκαλεί την έκκριση χημικών ουσιών στον εγκέφαλο που βοηθούν στη διατήρηση της καλής διάθεσης. Η φυσική δραστηριότητα από μόνη της αποτελεί το καλύτερο φυσικό αγχολυτικό για τον οργανισμό αφού λιγοστεύουν οι ορμόνες που προκαλούν στρες στο σώμα ενώ απελευθερώνονται περισσότερες, γνωστές και ως «ορμόνες της χαράς » ενδορφίνες. 
  • Ας Ενθαρρύνει την υγιεινή διατροφή στις καθημερινές συνήθειες των παιδιών. Χρήσιμες συμβουλές από διατροφολόγους, γιατρούςή ακόμα και από ενημερωτικές ιστοσελίδες, βιντεάκια, ενδείκνυνται για το συγκεκριμμένο σκοπό! Η καλή διατροφή συνδέεται άμεσα με τη διατήρηση της καλής φυσικής κατάστασης. Γι’ αυτόν τον λόγο φροντίζουμε πρώτα εμείς ως δάσκαλοι να αποτελούμε το καλό παράδειγμα απέναντι στους μαθητές, π.χ. τρώγοντας υγιεινά μικρογεύματα και αποφεύγοντας το κάπνισμα μπροστά τους.
  • Ας Συμβουλεύει τους γονείς για τις εξοσχολικές δραστηριότητες-συνήθειες που ακολουθούν τα παιδιά τους όσον αφορά τη σωματική και ψυχική υγεία τους. Διοργανώνει ενημερωτικές ημερίδεςβιωματικά σεμινάριαομάδες υποστήριξης για γονείς και παιδιά.  Αν αναλογιστούμε ότι οι γονείς αποτελούν την πρωταρχική εικόνα των παιδιών, τότε είναι προφανές πώς εκπαιδεύοντας τους γονείς, εκπαιδεύονται και τα παιδιά επίσης.
  • Ας Συνεργάζεται με επιστημονικούς φορείς που μπορούν να συντελέσουν θετικά στα συγκεκριμμένα πρόγραμματα. Συμβουλεύει ειδικούς φυσικής αγωγήςψυχολόγουςθεραπευτές, χοροδιδασκάλους κ.α. για χρήσιμες οδηγίες και  ψυχοσωματικές τεχνικές σωματικής άσκησης και δημιουργικής έκφρασης. Επίσης είναι γνωστό πως οι ομαδικές δραστηριότητες οφελούν την κοινωνικοποίηση του ατόμου. Για να έχει όμως τη διάθεση ο μαθητής να ενταχθεί σε ένα ευρύτερο κοινωνικό σύνολο χρειάζεται αρχικά να έχει καλλιεργήσει την αυτοπεποίθηση του, την αυτοεκτίμηση του, την αυτογνωσία του. Στη συνέχεια, μέσα από τη Φυσική Δραστηριότητα, τη Χορό-Κίνηση ή οποιοδήποτε άλλη μορφή εκγύμνασης, μπορεί να ανακτήσει τη δύναμη, την αντοχή ενώ παράλληλα να διευρύνει περισσότερο τη σκέψη και τη φαντασία του. Η συνεχής βελτίωση και η ανανέωση σηματοδοτούν την καλύτερη επίτευξη των στόχων του, μιας και μπορεί να διαθέσει περισσότερη εμπιστοσύνη στον εαυτό του και να βρίσκεται ήδη σε μία μόνιμη καλύτερη διάθεση!

Μα πάνω απ’όλα, ας ακούσει τον εαυτό του, τους μαθητές σου! Όσο περισσότερες είναι οι πληροφορίες που λαμβάνει, τόσο περισσότερα είναι και τα εφόδια που μπορεί να έχει στην κατοχή του, τα οποία με τη σειρά τους μπορούν να αποτελέσουν ένα αναπόσπαστο κομμάτι στην:

Παιδαγωγική της Χορό-Κίνησης

Παιδαγωγική της Εκγύμνασης

στην 

Παιδαγωγική της Ζωής!