Συνδεθείτε μαζί μας

Ποια είναι η σχέση σου με την άσκηση του σώματος;

Η σχέση του ανθρώπου με την άσκηση είναι καθοριστική για την θέση του μέσα στον φυσικό χώρο. Ξεκινάει θα έλεγε κανείς να ασκείται από την ώρα που μόλις συλλαμβάνεται. Βγαίνοντας στον εξωτερικό κόσμο έχει ήδη αποθηκευμένη μια εικόνα  για την τοποθέτησή του μέσα στο πεδίο βαρύτητας της γης.  Θα τολμούσαμε να πούμε  ότι το βρεφικό κορμί αποτελεί μια τεράστια βάση δεδομένων  και πληροφοριών σχετικές  με την κίνηση και την δράση  του σώματος. 

Ενα μωρό ήδη από την στιγμή της γέννησης γνωρίζει για τον κόσμο πολύ περισσότερα  πράγματα από αυτά που υποθέτουμε και του επιτρέπουμε να γνωρίζει  με βάση την ηλικία του. Το  νεογνό αν δεν σηκωθεί στα πόδια του με βάση ένα συγκεκριμένο χρονοδιάγραμμα  θα είναι ένα προβληματικό άτομο με σαφή δυσχέρεια και πολλαπλά μειονεκτήματα. Οι γονείς του θα βυθιστούν στην απελπισία και το ίδιο θα έχει εξασφαλίσει ένα μόνιμο εξιτήριο από μια σειρά διαδικασίες στις οποίες θα συμμετείχε πολύ απλά και μόνο αν είχε  καταφέρει να περπατήσει. 

Το νεογνό όμως αγρόν αγόραζε... Δεν το απασχολεί διόλου το άγχος των γονιών του όπως και όλης της υπόλοιπης κοινωνίας στην οποία σιγά σιγά καλείται να ενσωματωθεί. Σηκώνεται στα πόδια του την σωστή στιγμή έχοντας βάλει τα δυνατά του για αυτό πλημμυρισμένο από χαρά και έχοντας απολαύσει όλο το ταξίδι μέχρι εκεί. Μέχρι το σημείο δηλαδή που για πρώτη φορά θα καταφέρει με ασφάλεια να σταθεροποιηθεί στα δύο του πόδια, να κοιτάξει από εκεί τον κόσμο και στην συνέχεια  γεμάτο σθένος να αλλάξει το πρώτο του βήμα δίχως καμιά χείρα βοηθείας να του έχει προταθεί. Από εκεί και μετά τίποτα πιά δεν θα είναι το ίδιο με πριν. Ξεκινάει να φτιάξει τον δικό του κόσμο.  

Πολλές φορές οι άνθρωποι ξεχνάμε τα πιο απλά πράγματα. Από την πληρωμή των λογαριασμών μας π.χ κοινόχρηστα,  μέχρι το γεγονός ότι κατά βάση είμαστε άνθρωποι, γιατί απλά και μόνο τα πόδια μας το επιτρέπουν να είμαστε. Ο άνθρωπος είναι το ον που βλέπει τον κόσμο από ψηλά. Η φύση έχει καταστρώσει σπουδαίο σχέδιο προκειμένου να δημιουργήσει καθέναν από εμάς. Από την χαρά της δε, μας φτιάχνει έναν έναν ξεχωριστό. Αυτό είναι κάτι που πρέπει κατά καιρούς να το θυμόμαστε, ειδικά τις στιγμές που το έχουμε βάλει κάτω. Δεν είναι τυχαία η παραπάνω σοφή λαική έκφραση. Σημαίνει πολλά  για τούτον τον κόσμο που ζούμε και είναι ένας βασικός κανόνας της αντίληψής μας. Το νεογνό κάνει  μια ολόκληρη επανάσταση στην κυριολεξία με τον αγώνα του να σταθεί όρθιο. Αρχίζει να περπατά αναπτύσσοντας το δικό του, μοναδικό μοντέλο βάδισης  σαν μια καινούργια χορογραφία πάνω σε μια πανάρχαια μουσική. Δεν έχετε παρά να παρατηρήσετε  το πλήθος σε μια στάση λεωφορείου  ή περιμένοντας να περάσετε στο απέναντι πεζοδρόμιο. Κάθε ένας  που περπατά προς οπουδήποτε  είναι ένας συνάνθρωπος  και εντελώς μοναδικός την ίδια στιγμή. Μήπως ακούσατε ήδη  και την μουσική;  

Όχι; Τότε μάλλον δεν εκτιμάτε το γεγονός ότι φτάσατε πολύ απλά και μόνο μέχρι το φανάρι.Το θεωρείται αυτονόητο ότι μπορείτε να το κάνετε; Καθένας φυσιολογικός  άνθρωπος  θα λέγαμε πως θεωρεί αυτονόητη την ικανότητά του να περπατήσει μέχρις εκεί που τραβάει η ψυχή του την δεδομένη στιγμή. Δεν έχετε άδικο. Αρκεί να την διαθέτει κανείς αυτή την ικανότητα. Το αυτονόητο στην όλη υπόθεση είναι πως η  συγκεκριμένη  ικανότητα  εκούσιας μεταφοράς  από το ένα σημείο στο άλλο  μας έχει χαριστεί από  τη φύση μαζί με όλο το λογισμικό για  την ανάπτυξη των παραπλήσιων δραστηριοτήτων. 

Εδώ σταματούν τα αυτονόητα. Από εδώ  και μετά μπαίνει στο παιχνίδι  ένας παράγοντας που ονομάζεται ελεύθερη βούληση και που ακόμα και ο ίδιος ο Θεός μάλλον έχει φοβηθεί και μόνο που μας επέτρεψε να τον συνειδητοποιούμε ως όρο. 

Ειλικρινά είναι απίστευτη η βαναυσότητα με την οποία οι περισσότεροι άνθρωποι συμπεριφέρονται απέναντι στο ίδιο τους το σώμα. Ανεξάρτητα από το διανοητικό τους πηλίκον ή ακόμα και από το βαθμό φυσικής ομορφιάς που τους έχει χαριστεί, πολλοί, μάλλον οι πιο πολλοί  άνθρωποι,  ταλαιπωρούν τον οργανισμό τους καθημερινά με συνήθειες οι οποίες  οδηγούν άλλοτε γρήγορα και άλλοτε σταδιακά σε απώλεια της καθημερινής απόλαυσης  της ικανότητάς τους να δρουν μέσα σε ένα συγκρεκριμένο χώρο και χρόνο  με βάση τις επιθυμίες τους, τις προσδοκίες τους, τις μικρές ή μεγάλες φιλοδοξίες που ο καθένας διαθέτει, τις ανάγκες που πρέπει να ικανοποιηθούν. Δηλαδή παρατηρείται μια αστοχία στην σχέση μεταξύ αυτού που επιθυμείται και του τελικού αποτελέσματος που είναι αυτό που τελικά καταφέρνουμε να αποκτήσουμε. Όταν για αυτή την δυσχέρεια καταλογίζεται ως υπεύθυνη η μείωση της φυσικής ικανότητας τότε, πολύ απλά, τα πράγματα είναι ιδιαίτερα σοβαρά, μόνο και μόνο γιατί είναι αδικαιολόγητα. Δεν  μπορεί κάποιος για παράδειγμα να παραπονείται για πόνους στα γόνατά του  και να βασανίζει και όλους τους υπόλοιπους γύρω του με την διαρκή υπενθύμιση του σοβαρού ομολογουμένως προβλήματός του, όταν επί σειρά ετών σε γνώση του και με δική του  πρωτοβουλία  παραμένει σταθερά σε ένα γενναίο βάρος αρκετά  υψηλότερο από το φυσικό του.

Τι να σου κάνουν τα γόνατα; Θες αργά, θες γρήγορα είναι σίγουρο πως θα καταρρεύσουν και μαζί τους κάθε δραστηριότητα που είναι συνδεμένη με αυτά. Και πραγματικά είναι πάρα πολλές αυτές οι δραστηριότητες. Το μόνο δίκιο που έχει ο άνθρωπος που παραπονείται γιατί τον βρήκε κάτι τέτοιο, είναι μόνον όσον αφορά την απλή διαπίστωση του γεγονότος. Θα λέγαμε δηλαδή, μόνο για την κατοχύρωση της διάγνωσης. Έχετε αυτό και είναι όλο δικό σας. Για να αποφύγουμε κάθε είδους μιλιταριστικές εκδοχές απονομής δικαιοσύνης πρέπει να διευκρινίσουμε ορισμένα πράγματα. Είμαστε πολιτισμένοι οι άνθρωποι και γι’ αυτόν ακριβώς τον λόγο είμαστε υποχρεωμένοι τουλάχιστον οι ειδικοί του κάθε  επαγγελματικού χώρου να θεραπεύουμε στο βαθμό που το επιτρέπει  η εξέλιξη της επιστήμης  αυτές τις δυσχέρειες στην ζωή του κάθε ανθρώπου που  μας επισκέπτεται ζητώντας να τον βοηθήσουμε. Και οφείλουμε να το κάνουμε  δίχως να τον κρίνουμε. Αυτό αποτελεί μια απαραίτητη άσκηση δημοκρατίας. Όμως. Όταν ο κάθε θεράποντας καλείται να δώσει μια  απάντηση στο βασανιστικό ερώτημα : «...μα γιατί μου συνέβη εμένα αυτό; », τότε είναι υποχρεωμένος να δώσει αν και εφόσον είναι σίγουρος με βάση τα επιστημονικά του δεδομένα, μια απάντηση η οποία οφείλει να είναι αληθής. Στη συνέχεια απαιτείται η επίδειξη δημοκρατικών αντανακλαστικών από τον ίδιο τον  αιτούντα που προυποθέτουν δύο πράγματα για να γίνουν. Το ένα είναι αποδοχή  της γνώμης των ειδικών και το άλλο συμμόρφωση με τις συμβουλές του  σχετικά με το τι μέλλει γεννέσθαι. Το ζητούμενο σε όλα αυτά είναι  η απόκτηση του καλύτερου δυνατού επιπέδου υγείας. Όσο σημαντική είναι η παρουσία ενός καταρτισμένου ειδικού, άλλο τόσο σημαντική και  προφανώς πολύ πιο σημαντική  είναι  η διαχείριση που θα κάνει ο ασθενής  στο συγκεκριμένο πρόβλημα που θα παρουσιαστεί. Δεν πρέπει να ξεχνάμε ποτέ  το γεγονός ότι ο ασθενής είναι αυτός που πάσχει. Με ότι προεκτάσεις μπορεί να έχει αυτό που μόλις διατυπώθηκε.

Κάθε αναγνώστης που αρχίζει να φυλλομετρά τις σελίδες ενός περιοδικού που μεταδίδει πληροφορίες, σχετικές με θέματα υγείας, έχει ήδη αποθηκευμένη μια γενικότερη, ίσως ακαθόριστη  γνώση για μια σειρά από πράγματα που αφορούν το συγκεκριμένο πρόβλημα που ενδέχεται να αντιμετωπίζει  ο ίδιος  είτε κάποιος άλλος συνάνθρωπός του. Ίσως και να θέλει να πληροφορηθεί για μια σειρά από προβλήματα υγείας που  είναι πιθανό να αντιμετωπίσει στο διάβα της ζωής.Όπως και να έχει, το σίγουρο είναι πως κάποια στοιχεία  του είναι ήδη αντιληπτά. Μάλλον κάπου θα έχει  ακούσει ήδη για παράδειγμα, πως αν δεν προσέχει την διατροφή του, καπνίζει και δεν ασκείται καθόλου, είναι ένας υποψήφιος για κάποιο πιθανό καρδιακό επεισόδιο, ίσως κάποιο εγκεφαλικό  επεισόδιο, ίσως, ίσως. Ίσως δε, την στιγμή που ήδη διαβάζει την στήλη που τον αφορά κατά κάποιον τρόπο να έχει ήδη στο χέρι ένα τσιγάρο αναμμένο, να έχει ξεχάσει πότε έκανε τον τελευταίο περίπατό του και ίσως εκείνη την ίδια στιγμή να τον απασχολεί ήδη η πείνα του και να ονειρεύεται στη λάθρα κάποιο πεντανόστιμο υψηλής περιεκτικότητας σε λιπαρά, φαγητό. 

Και όλα αυτά χωρίς καμία  τύψη και ενοχή και πολύ καλά κάνει. Έτσι είναι η ζωή. Είναι ήδη δύσκολη και δεν χρειάζεται να την κάνουμε ακόμα δυσκολότερη άνευ λόγου. Πολλοί περιμένουν από ένα τέτοιο περιοδικό να τους κάνει να νοιώσουν ενοχικοί, ίσως αυτή να ήταν και η αρχική τους, όχι ξεκάθαρα εμφανής πρόθεση όταν ξεκίνησαν την ανάγνωση. Αναμένουν δηλαδή  μια ενδεχόμενη κατακεραύνωση για την σπουδαιότητα της άσκησης  ως θεραπευτικό όπλο απέναντι σε μια σειρά από προβλήματα υγείας. Ότι και να μεταδώσει ένας ειδικός είναι εκ των προτέρων μάταιο, εκτός από την περίπτωση που ο ίδιος ο αναγνώστης έχει αποφασίσει να πάρει στα σοβαρά τον εαυτό του. Αν τον απασχολούν κάποια προβλήματα υγείας που αντιμετωπίζει και όλο αυτό ξεπερνά τα όρια της απλής φιλολογικής  διερεύνησης του θέματος, δεν έχει παρά να προστρέξει στον ειδικό της εμπιστοσύνης του και να ζητήσει την βοήθειά του για την επίλυση των συγκεκριμένων προβλημάτων. Από αυτή την σελίδα αρκεί μόνο να πάρει μια ώθηση για να το κάνει αυτό.

Όσον αφορά τον ρόλο της άσκησης και την σπουδαιότητά της στην πρόληψη, αλλά και στην θεραπεία, ναι, είμαστε κάθετοι σε αυτό. Είναι αναμφισβήτητο, ειδικά μέσα στα πλαίσια μιας συνολικότερης αγωγής από μια σειρά από συνεργατικές ειδικότητες, ανάλογα κάθε φορά με το πρόβλημα που καλούμαστε να αντιμετωπίσουμε. Όμως αυτό το γνωρίζει ο καθένας.  Όλοι ξέρουν πόσο σπουδαίος είναι  ο ρόλος της άσκησης  και εδώ δεν μπορεί να ισχύσει ένα επικαλούμενο πιθανά κενό πληροφόρησης. Το παιδί όταν αρχίζει να περπατά και μάλιστα έχει ήδη κάνει έναν ολόκληρο αγώνα, για να το καταφέρει, δεν το κάνει γιατί κάποιος το πληροφόρησε για αυτό, το κάνει για  την απόλαυσή του. Για να συμμετέχει στην υπόθεση ως ενεργός άνθρωπος. Είναι βασική επιταγή της ανθρώπινης υπόστασης και από την πλευρά της  ηθικής νοηματοδότησης, αν κάποιος θέλει να προσδώσει κάποιο νόημα  στην άσκηση, αλλά και από την πλευρά της καθαρής βιολογικής  επάρκειας που οφείλει  ο καθένας μας να διατηρεί σε τούτη την ζωή. Φίλοι μου  ακόμα και ο βαθύτατα  ηλικιωμένος  άνθρωπος επιθυμεί να περπατήσει μέχρι τον κήπο, για να αντικρύσει το ήλιο. Δεν παραπονείται που το σώμα του πλησιάζει στο τέλος και έχει αρχίσει να τον προδίδει από καιρό. Ακόμα όμως και αν το κάνει, πάλι θα περπατήσει όσο μπορεί  με  βάση τα δεδομένα του. Αν ξεχνούσε  και  να γκρινιάξει θα ήταν ακόμα  πιο εύκολη η ζωή του.  Δεν χρειάζονται ούτε ενοχές, ούτε γκρίνιες προκειμένου ένας άνθρωπος να ασκηθεί. Πολύ απλά το κάνει. 

Η άσκηση είναι σαν να συνειδητοποιείς αργότερα ένα πράγμα πολύ αθώο, που το ήξερες ήδη από την αρχή, αλλά για κάποιους πολύ προσωπικούς λόγους το είχες ξεχασμένο. Δεν είναι μόνο ένα  σοβαρό αντίδοτο στον πόνο που προκαλούν μια σειρά από μυοσκελετικές  ή ορθοπεδικές  ή καρδιαγγειακές ή νευρολογικές είτε άλλες παθήσεις, ούτε μόνο ένα πολύ καλό εργαλείο ανάκτησης ή διατήρησης της λειτουργικότητας κάποιων μελών  που έχουν υποστεί κάποιας μορφής  βλάβη. Ακόμα και έτσι να συμβαίνει, για να αποδώσει όλα τα ωφέλη της ζητά η ίδια από το ασκούμενο υποκείμενο να της παραδοθεί. Για να νοιώσει  κάποιος χαρά, υποτίθεται πως διαθέτει την ικανότητα αντίληψης της ανάγκης της.