Συνδεθείτε μαζί μας

Αντικαπνιστική Νομοθεσία υπάρχει! Πως εφαρμόζεται;

Στη χώρα μας διαθέτουμε επαρκέστατο νομικό πλαίσιο για την απαγόρευση του καπνίσματος, παρ’ ότι ακόμα δεν έχουμε καταφέρει να κόψουμε το κάπνισμα,. Ήδη ο Νόμος 3868/03.08.2010 και ειδικότερα στο Κεφ. Ζ΄, Άρθ. 17, προέβλεπε μέτρα ολικής απαγόρευσης του καπνίσματος από 1ης/9/2010 στους δημόσιους και ιδιωτικούς εργασιακούς χώρους, συμπεριλαμβανομένων και των χώρων εστίασης, για την ολοκληρωμένη προστασία της δημόσιας υγείας.

Στα οκτώ χρόνια που μεσολάβησαν η αλήθεια είναι ότι έχει σημειωθεί κάποια πρόοδος. Ακόμη όμως απέχουμε πολύ από το να χαρακτηρισθούμε ως «μια χώρα ελεύθερη καπνού». Που δυσκολευόμαστε; Ως συνήθως στην εφαρμογή της αντικαπνιστικής νομοθεσίας. 

Προκειμένου λοιπόν να εφαρμοστεί επιτέλους και στη χώρα μας ο αντικαπνιστικός νόμος το Υπουργείο Υγείας με δύο εγκυκλίους, την με αριθμό πρωτ.: Α4γ/Γ.Π/οικ.10790/13-2-2017 και την με αριθμό πρωτ. Γ.Π/Δ2β/οικ.8809/31-1-2018, ορίζει τις απαγορεύσεις, τα όργανα διαδικασίας τήρησης και εφαρμογής των νόμων, τον έλεγχο και την επιβολή κυρώσεων στους  παραβάτες, και άλλα πρακτικά θέματα. Ας δούμε λοιπόν λεπτομερώς τι προβλέπουν:

 

Όργανα ελέγχου:

  1. Αρμόδιες Αρχές για τον έλεγχο εφαρμογής του ν.3868/2010 καθώς και για τον έλεγχο εφαρμογής της κείμενης νομοθεσίας κοινοτικής και εθνικής, τη βεβαίωση των παραβάσεων και την επιβολή κυρώσεων ορίζονται: οι Υγειονομικές Υπηρεσίες των Οργανισμών Περιφερειακής και Τοπικής Αυτοδιοίκησης Α’ και Β' βαθμού, η δημοτική αστυνομία, καθώς και οι λιμενικές αρχές στην περιοχή ευθύνης τους.
  2. Όργανα ελέγχου αποτελούν τα αρμόδια υγειονομικά όργανα των Υγειονομικών Υπηρεσιών των Οργανισμών Περιφερειακής και Τοπικής Αυτοδιοίκησης Α' και Β' βαθμού, το ένστολο προσωπικό της Δημοτικής Αστυνομίας και το ένστολο προσωπικό των λιμενικών αρχών
  3. Ο Τομέας Ελέγχου Δημόσιας Υγείας και Ψυχικής Υγείας του Σώματος Επιθεωρητών Υπηρεσιών Υγείας και Πρόνοιας (Σ.Ε.Υ.Υ.Π.). διερευνά τις σχετικές καταγγελίες παραβάσεων, συνεργάζεται σύμφωνα με τις αρμοδιότητές του με τις άλλες ελεγκτικές Αρχές, βεβαιώνει παραβάσεις και επιβάλλει τα οριζόμενα πρόστιμα για την ορθή εφαρμογή της απαγόρευσης χρήσης προϊόντων καπνού, νέων προϊόντων καπνού, ηλεκτρονικών τσιγάρων και φυτικών προϊόντων για το κάπνισμα.

Τα εντεταλμένα αρμόδια ελεγκτικά όργανα φέρουν και επιδεικνύουν κατά τη διάρκεια των ελέγχων την ταυτότητα της υπηρεσίας τους.

Τα ως άνω ισχύουν και για τη χρήση προϊόντων καπνού, νέων προϊόντων καπνού, ηλεκτρονικών τσιγάρων και φυτικών προϊόντων για το κάπνισμα, βάσει του άρθρου 24 παρ. 2 του νόμου υπ’αρ. 4419 (ΦΕΚ Α'174) με τον οποίο έγινε η προσαρμογή της ελληνικής νομοθεσίας προς την Οδηγία 2014/40/ΕΕ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου .

Για την εφαρμογή των διατάξεων του άρθρου 24, παρ. 1 και 2 του ν.4419/2016, τα όργανα ελέγχου, κατά την εκτέλεση του έργου τους και κατόπιν αιτήματος συνεπικουρούνται από τις κατά τόπον αστυνομικές και λοιπές αρχές, οι οποίες υποχρεούνται να ανταποκριθούν.

 

 

Πρόστιμο:

Για το πρόστιμο κριτήριο αποτελούν:

  • Ο χώρος εντός του οποίου διαπιστώνεται η παράβαση. Για τη εφαρμογή του νόμου ορίζεται η ακόλουθη σειρά προτεραιότητας:
  1. νοσηλευτικά ιδρύματα όλων των ειδών και των βαθμίδων,
  2. εκπαιδευτικά ιδρύματα κατά προτεραιότητα: παιδικοί σταθμοί και νηπιαγωγεία, δημοτικά σχολεία, ειδικά σχολεία, δευτεροβάθμια εκπαίδευση όλων των τύπων, Πανεπιστημιακά Ιδρύματα, Εκπαιδευτικά Ιδρύματα τριτοβάθμιας εκπαίδευσης, χώροι παροχής κάθε είδους τεχνικής εκπαίδευσης, χώροι παροχής παντός τύπου ιδιωτικής εκπαίδευσης 
  3. χώροι αθλητικών εγκαταστάσεων,
  4. καταστήματα υγειονομικού ενδιαφέροντος,
  5. κέντρα διασκέδασης, κλπ.,
  • Η μη λήψη μέτρων για την αποτροπή των παραβάσεων, όπως ενδεικτικά η μη απομάκρυνση των σταχτοδοχείων.
  • η μη ανάρτηση σήματος για την απαγόρευση του καπνίσματος
  • η μη ανταπόκριση του υπευθύνου λειτουργίας του καταστήματος σε διαμαρτυρία για την πραγματοποίηση της παράβασης και ή μη κλήση των αρμοδίων οργάνων και η μη πραγματοποίηση συστάσεων στους παραβάτες.
  • η μη συνεργασία υπευθύνου της επιχείρησης με τα αρμόδια όργανα κατά τη διεξαγωγή του ελέγχου
  • η υποτροπή, ήτοι η επανάληψη της παράβασης στον ίδιο χώρο (δηλαδή η πλέον της μίας παράβαση των κείμενων διατάξεων, που βεβαιώνεται από τις αρμόδιες αρχές στον ίδιο δημόσιο χώρο ή στο ίδιο κατάστημα υγειονομικού ενδιαφέροντος)

 

Οι υπεύθυνοι για την εφαρμογή των εν λόγω διατάξεων είναι:

  • Για τα Νοσηλευτικά Ιδρύματα και τις Ιδιωτικές Κλινικές, οι Διοικητές και οι Διοικητικοί Διευθυντές.
  • Για τους άλλους χώρους, οι άμεσοι προϊστάμενοι των υπηρεσιών των χώρων στέγασης αυτών.
  • Για τους λοιπούς χώρους των ιδιωτικών επιχειρήσεων, οι υπεύθυνοι εκμετάλλευσης αυτών.

Διευκρινίζεται ότι πρόστιμο επιβάλλεται τόσο στους υπευθύνους εφαρμογής των διατάξεων όσο και στον παραβάτη καπνιστή ή χρήστη προϊόντων καπνού, νέων προϊόντων καπνού, ηλεκτρονικού τσιγάρου και φυτικών προϊόντων για κάπνισμα.

 

Χώροι απαγόρευσης:

  • Συγκεκριμένα, απαγορεύεται η χρήση προϊόντων καπνού, νέων προϊόντων καπνού, ηλεκτρονικών τσιγάρων και φυτικών προϊόντων για το κάπνισμα στους παρακάτω αναφερόμενους χώρους:
  • Σε όλα τα κτίρια όπου στεγάζονται Γραφεία Δημοσίων Υπηρεσιών, Νομικών Προσώπων Δημοσίου Δικαίου, Νομικών Προσώπων Ιδιωτικού Δικαίου που εποπτεύονται και επιχορηγούνται από το Κράτος, Οργανισμοί και άλλα Ιδρύματα (Ο.Τ.Ε., Δ.Ε.Η., ΕΛ.ΤΑ. κ.λπ.). Επίσης σε χώρους εργασίας που ανήκουν σε ιδιωτικούς φορείς, καθώς και στους χώρους μακράς αναμονής του κοινού (αίθουσες αναμονής αεροδρομίων, σιδηροδρομικών σταθμών, σταθμών λεωφορείων, επιβατικών σταθμών λιμένων κ.λ.π.) και στους παντός είδους κλειστούς χώρους αναμονής καθώς και στα παντός είδους κυλικεία.
  • Σε όλες τις μονάδες παροχής Υπηρεσιών Υγείας, όπως:
    1. Νοσοκομεία.
    2. Ιδιωτικές Κλινικές.
    3. Κέντρα Υγείας.
    4. Περιφερειακά Ιατρεία.
    5. Δημοτικά Ιατρεία.
    6. Ιατρεία Νομικών Προσώπων Δημοσίου ή Ιδιωτικού Δικαίου (Ι.Κ.Α., κ.λ.π.)
    7. Ιδιωτικά Ιατρεία - Οδοντιατρεία.
    8. viii.Φαρμακεία.
    9. Λοιπές μονάδες Πρωτοβάθμιας Φροντίδας Υγείας (Π.Φ.Υ.).
    10. Σε κάθε άλλο χώρο που δεν αναφέρεται παραπάνω, όπου παρέχονται υπηρεσίες υγείας.
  • Σε όλους τους χώρους που παρέχεται εκπαίδευση όπως:
  1. Σχολεία Πρωτοβάθμιας Εκπαίδευσης (Δημόσια ή Ιδιωτικά).
  2. Σχολεία Δευτεροβάθμιας και Μεταδευτεροβάθμιας εκπαίδευσης (Δημόσια ή Ιδιωτικά).
  3. Πανεπιστήμια, Τεχνολογικά Ιδρύματα και γενικά Ιδρύματα Τριτοβάθμιας Εκπαίδευσης.
  4. Φροντιστήρια.
  5. Στα νηπιαγωγεία, παιδικούς σταθμούς, βρεφονηπιακούς σταθμούς, παιδότοπους.
  • Σε κλειστούς χώρους διεξαγωγής αθλοπαιδιών, ομαδικών αθλημάτων και αθλητικών εκδηλώσεων.
  • Στα παντός είδους μέσα μαζικής μεταφοράς συμπεριλαμβανομένων των επιβατηγών δημοσίας χρήσης αυτοκινήτων, μετρητή (ταξί) και αγοραίων.
  • Στους κλειστούς ή στεγασμένους χώρους των καταστημάτων υγειονομικού ενδιαφέροντος (κ.υ.ε.) συμπεριλαμβανομένων και των χώρων παροχής υπηρεσιών διαδικτύου.
  • Στα αεροδρόμια, εκτός των χώρων καπνιστών.
  • Στα πάσης φύσεως αυτοκίνητα ιδιωτικής και δημόσιας χρήσης, όταν επιβαίνουν ανήλικοι κάτω των 12 ετών. Για την ως άνω παράβαση επιβάλλεται διοικητικό πρόστιμο ποσού 1.500 ευρώ στον επιβαίνοντα που κάνει χρήση προϊόντων καπνού, νέων προϊόντων καπνού, ηλεκτρονικών τσιγάρων και φυτικών προϊόντων για το κάπνισμα ανεξάρτητα αν είναι οδηγός, ενώ διπλασιάζεται το πρόστιμο στο ποσό των 3.000 ευρώ, αν αυτός που κάνει χρήση προϊόντων καπνού, νέων προϊόντων καπνού, ηλεκτρονικών τσιγάρων και φυτικών προϊόντων για το κάπνισμα οδηγεί αυτοκίνητο δημοσίας χρήσης. Επιπλέον, στους οδηγούς των οχημάτων αυτών επιβάλλεται η αφαίρεση της άδειας ικανότητας οδήγησης για διάστημα ενός (1) μηνός για κάθε παράβαση έστω και αν δεν διέπραξαν οι ίδιοι την παράβαση αλλά πρόσωπο που επιβαίνει στο αυτοκίνητο. Η διαπίστωση της παράβασης και η επιβολή των προαναφερόμενων διοικητικών ποινών γίνεται από τα αστυνομικά όργανα με τη διαδικασία του ως άνω (4) σχετικού.

Με απόφαση του Υπουργού Υγείας δύναται να υπάγονται και άλλοι χώροι στην απαγόρευση χρήσης προϊόντων καπνού, νέων προϊόντων καπνού, ηλεκτρονικών τσιγάρων και φυτικών προϊόντων για το κάπνισμα

 

Ειδικά για τις μονάδες Υγείας:

Για τους παραβάτες των εν λόγω διατάξεων εντός των Μονάδων Υγείας επιβάλλονται και οι παρακάτω διοικητικές κυρώσεις.

  1. στους παραβάτες ασθενείς, πειθαρχικό εξιτήριο.
  2. στους παραβάτες επισκέπτες και συνοδούς, αποβολή από τη Μονάδα Υγείας.
  3. στους υπεύθυνους εφαρμογής των εν λόγω διατάξεων και εργαζόμενους στις Μονάδες Υγείας, επιβάλλονται οι πειθαρχικές ποινές σύμφωνα με τις διατάξεις του Δημοσιοϋπαλληλικού Κώδικα.

Νικόλαος Κορδιολής

Ο Νικόλαος Κορδιολής είναι Γενικός Γραμματέας της Ελληνικής Αντικαρκινικής Εταιρείας, Νευροχειρουργός, τ. Δ/ντής Νευροχειρουργικής Κλινικής & Ιατρείου Πόνου Αντικαρκινικού Νοσοκομείου «Ο ΑΓΙΟΣ ΣΑΒΒΑΣ» και τ. Πρόεδρος – Διοικητής Α.Ο.Ν.Α «Ο Άγιος Σάββας»